Lươn xuất khẩu chủ yếu là lươn đồng (Monopterus albus) giao ở dạng sống, ngoài ra có lươn làm sạch cắt khúc hoặc phi lê đông lạnh. Khi xuất sang Trung Quốc, lươn được quản lý như thủy sản nên cần cơ sở đã đăng ký qua sự giới thiệu của NAFIQPM, mặt hàng thuộc danh mục được phép, chứng thư cho từng lô và thông tin khai báo đồng nhất.
Lươn đồng, lươn nuôi và nhu cầu thị trường
Lươn là loài cá nước ngọt thân trơn, không vảy, sống ở ruộng lúa, kênh mương và ao bùn. Bên cạnh nguồn khai thác tự nhiên, nhiều địa phương đã nuôi lươn trong bể lót bạt hoặc bể xi măng, giúp nguồn hàng ổn định và dễ kiểm soát hơn.
Người tiêu dùng ở nhiều nước châu Á coi lươn là món bồi bổ, thường dùng cho cháo, miến, om, nướng. Hàng sống được ưa chuộng nhất, vì vậy khâu giữ lươn khỏe trong suốt chặng đường là yếu tố quyết định.
Cần lưu ý lươn đồng và cá chình là hai nhóm khác nhau. Tên hàng, tên khoa học trên chứng từ phải ghi đúng loài thực tế để tránh bị giữ hàng.
Sàng lọc lươn trước khi đóng hàng
- Lưu giữ tạm: giữ lươn trong bể nước sạch một thời gian để lươn thải bớt chất bẩn trong ruột.
- Loại bỏ con yếu: bỏ con trầy xước, lở loét, nổi đốm hoặc bơi lờ đờ.
- Phân cỡ: chia theo chiều dài hoặc số con trên mỗi kilogram để đóng thùng đồng đều.
- Kiểm tra nguồn gốc: lưu hồ sơ vùng nuôi hoặc nguồn thu mua, kết quả kiểm nghiệm khi người mua yêu cầu.
Khâu sàng lọc làm tốt sẽ giảm đáng kể tỷ lệ chết, vì một con lươn bị bệnh có thể ảnh hưởng tới cả túi hàng.
Phương án đóng gói và bảo quản lươn
| Dạng hàng | Cách đóng gói thường dùng | Lưu ý |
|---|---|---|
| Lươn sống | Túi nilon dày có ít nước sạch, bơm oxy, đặt trong thùng xốp | Giữ mát, tránh nhiệt độ cao làm lươn tiết nhớt nhiều |
| Lươn sống số lượng lớn | Thùng nhựa có nắp thoáng, giữ ẩm | Không xếp quá dày, kiểm tra trong quá trình vận chuyển |
| Lươn cắt khúc đông lạnh | Làm sạch nhớt, cấp đông, đóng túi PE và thùng carton | Giữ nhiệt độ âm sâu liên tục |
| Lươn phi lê đông lạnh | Khay hoặc túi hút chân không | Kiểm soát vệ sinh khâu lọc xương |
Ba lớp kiểm soát khi xuất khẩu lươn sang Trung Quốc
Từ 1/6/2026, Lệnh 280 của Hải quan Trung Quốc thay thế Lệnh 248 trong việc đăng ký doanh nghiệp sản xuất thực phẩm nước ngoài. Cơ sở đã có mã theo Lệnh 248 còn hạn vẫn được dùng tiếp.
Lớp thứ nhất: cơ sở
Cơ sở lưu giữ, sơ chế, đóng gói lươn cần có mã đăng ký. Với thủy sản, hồ sơ phải được NAFIQPM xem xét và giới thiệu sang Hải quan Trung Quốc. Đổi địa chỉ sản xuất hoặc người đại diện pháp luật thì đăng ký lại.
Lớp thứ hai: mặt hàng
Loài lươn và dạng sản phẩm phải thuộc danh mục thủy sản Trung Quốc cho phép nhập từ Việt Nam. Hàng sống còn phải đáp ứng yêu cầu kiểm dịch động vật thủy sản theo quy định của hai bên.
Lớp thứ ba: chứng từ
Mỗi lô có chứng thư do cơ quan thẩm quyền Việt Nam cấp. Tên hàng, mã cơ sở, khối lượng ghi trên thùng phải khớp với chứng thư, hóa đơn, phiếu đóng gói và tờ khai.
Hải quan Trung Quốc không thu phí đăng ký; nguồn thông tin chính thức là customs.gov.cn và singlewindow.cn.
Andwind hỗ trợ xuất khẩu lươn
Andwind hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá điều kiện đăng ký cơ sở, chuẩn bị hồ sơ gửi cơ quan thẩm quyền, khai báo hải quan, làm thủ tục kiểm dịch và lên lịch vận chuyển sát giờ để hàng sống không phải chờ lâu. Với thị trường khác ngoài Trung Quốc, doanh nghiệp nên kiểm tra với cơ quan có thẩm quyền về yêu cầu kiểm dịch trước khi ký hợp đồng.
Câu hỏi thường gặp
Lươn khai thác tự nhiên có xuất chính ngạch được không?
Điều kiện quan trọng là lươn phải đi qua cơ sở đã được đăng ký và có hồ sơ nguồn gốc rõ ràng. Doanh nghiệp nên làm rõ nguồn thu mua để đáp ứng yêu cầu truy xuất.
Vì sao lươn sống hay chết khi tới nơi?
Nguyên nhân thường do nhiệt độ cao, mật độ trong túi quá dày, nước bẩn hoặc lươn đã yếu từ trước. Lưu giữ tạm, phân loại kỹ và giữ mát giúp hạn chế hao hụt.
Lươn đông lạnh có cần kiểm dịch như lươn sống không?
Yêu cầu kiểm tra với hàng đông lạnh và hàng sống có thể khác nhau. Doanh nghiệp cần xác nhận với cơ quan có thẩm quyền theo từng dạng sản phẩm cụ thể.
Kết luận
Lươn là mặt hàng có nhu cầu ổn định nhưng nhạy cảm khi vận chuyển. Sàng lọc kỹ, đóng gói đúng cách và hoàn thiện ba lớp kiểm soát pháp lý giúp lươn Việt Nam vào Trung Quốc an toàn.
Cần tư vấn thủ tục, mã số hoặc vận chuyển? Liên hệ Andwind – Zalo 0967948685 · andwind.vn